LIFE by Dr. PatLIFE by Dr. Pat

Phòng khám hiếm muộn LIFE by Dr. Pat

Vì sao cần đánh giá tử cung và vòi trứng bằng siêu âm ba chiều

Tại LIFE by Dr. Pat

BS. Patsama VichinsartvichaiMClinEmbryol, EFOG-EBCOG, EFRM-ESHRE/EBCOG.

← Quay lại danh sách bài viết

Đọc trang chính thức của phòng khám về chủ đề này →

Bất thường ở tử cung và vòi trứng chiếm gần 50% các trường hợp hiếm muộn. Vì vậy, phát hiện chính xác để có thể khắc phục là bước khởi đầu quan trọng.

Nguyên nhân hiếm muộn ở phụ nữ

Tử cung

  • U xơ tử cung
  • Dính buồng tử cung
  • Polyp buồng tử cung
  • Tử cung dị dạng
  • Vách ngăn tử cung
  • Lạc nội mạc trong cơ tử cung (adenomyosis)

Vòi trứng

  • Ứ dịch vòi trứng (hydrosalpinx)
  • Lạc nội mạc tử cung (endometriosis)
  • Dính vùng chậu sau phẫu thuật

Buồng trứng

  • Không rụng trứng — PCOS, rối loạn tiết GnRH ở vùng dưới đồi, bất thường tuyến yên
  • Suy giảm chức năng buồng trứng — DOR, POI, hội chứng Turner, hoá trị

Sự tương tác giữa phôi và người mẹ

  • Hội chứng kháng phospholipid
  • Cửa sổ làm tổ bị dịch chuyển
  • Thiếu hụt Protein C / Protein S

Đánh giá tử cung

Đánh giá đầy đủ cần thông tin về buồng tử cung, nội mạc tử cung, lớp cơ tử cung và đường viền ngoài của tử cung. Có nhiều phương pháp khác nhau.

Nội soi ổ bụng + nội soi buồng tử cung

Nội soi ổ bụng kết hợp nội soi buồng tử cung là tiêu chuẩn vàng để đánh giá bất thường tử cung.

Ưu điểm

  • Có thể chẩn đoán và điều trị trong cùng một lần
  • Đồng thời đánh giá chức năng vòi trứng

Nhược điểm

  • Chi phí cao
  • Phải nhập viện
  • Để lại vết mổ ở bụng
  • Gây đau
  • Không thực hiện được ở cơ sở y tế thông thường

Siêu âm đầu dò âm đạo hai chiều

Siêu âm hai chiều dựng hình theo từng lát cắt. Nó có thể khảo sát toàn bộ tử cung, nhưng chỉ khi người thực hiện di chuyển đầu dò cẩn thận, và chỉ cho thấy tử cung ở hai mặt phẳng — dọc giữa và ngang.

Ưu điểm

  • Khảo sát được toàn bộ tử cung
  • Thiết bị phổ biến
  • Chi phí thấp
  • Không xâm lấn
  • Đo được kích thước, độ dày…

Nhược điểm

  • Kết quả phụ thuộc kinh nghiệm người làm
  • Hình ảnh lưu lại khó đọc lại về sau
  • Góc quét hạn chế
  • Chỉ cho thấy mặt phẳng dọc giữa và ngang
  • Độ chính xác chưa đạt như mong muốn
  • Không đánh giá được vòi trứng

Siêu âm đầu dò âm đạo ba chiều

Siêu âm ba chiều không lưu từng lát cắt riêng lẻ mà ghép hàng trăm mặt cắt thành một khối thể tích, cho phép xem toàn bộ cơ quan như chụp CT hay MRI, và cắt lại ở bất kỳ mặt phẳng nào sau đó.

Ưu điểm

  • Khảo sát được toàn bộ tử cung
  • Kết quả không phụ thuộc người thực hiện
  • Chi phí không cao
  • Không xâm lấn
  • Đo được các chỉ số
  • Độ chính xác cao
  • Có thể đánh giá vòi trứng cùng lúc

Nhược điểm

  • Đòi hỏi được đào tạo thêm
  • Thiết bị chưa phổ biến rộng rãi
Hình ảnh siêu âm ba chiều của tử cung

Đánh giá vòi trứng

Kiểm tra chức năng vòi trứng trước điều trị là rất cần thiết. Nó cho biết có cần làm IVF hay không (khi vòi trứng tắc) — và ngay cả khi bạn đã quyết định làm IVF ngay từ đầu, vẫn phải kiểm tra vòi trứng: ứ dịch vòi trứng làm giảm rõ rệt tỉ lệ có thai sau chuyển phôi, và phẫu thuật nội soi cắt bỏ vòi trứng ứ dịch giúp tỉ lệ này trở lại bình thường.

Vì vậy, đánh giá vòi trứng cần trả lời hai câu hỏi: vòi trứng có tắc không, và có ứ dịch vòi trứng không?

Nội soi ổ bụng + bơm thuốc màu

Nội soi ổ bụng kèm bơm thuốc màu là tiêu chuẩn vàng cho vòi trứng. Đồng thời cũng đánh giá được tử cung và có thể xử trí ngay trong cùng một lần.

Ưu điểm

  • Chẩn đoán và có thể điều trị ngay

Nhược điểm

  • Chi phí cao
  • Để lại vết mổ ở bụng
  • Gây đau
  • Không thực hiện được ở cơ sở y tế thông thường

Chụp tử cung vòi trứng (HSG)

Bơm thuốc cản quang vào tử cung rồi chụp X-quang để đánh giá vòi trứng và cả buồng tử cung.

Ưu điểm

  • Đánh giá cả buồng tử cung và vòi trứng

Nhược điểm

  • Dụng cụ khá lớn và gây đau
  • Có phơi nhiễm tia xạ
  • Độ chính xác thấp
  • Không cho thấy đường viền ngoài của tử cung

Siêu âm 3D kèm chất cản âm (HyCoSy)

Bơm nước muối, hỗn hợp nước muối – khí hoặc chất cản âm, sau đó đánh giá vòi trứng bằng siêu âm ba chiều.

Ưu điểm

  • Đánh giá cả buồng tử cung và vòi trứng
  • Chi phí không cao
  • Không phơi nhiễm tia X
  • Độ chính xác gần bằng nội soi

Nhược điểm

  • Đòi hỏi được đào tạo thêm
  • Thiết bị chưa phổ biến rộng rãi

Tóm lại

Siêu âm đầu dò âm đạo ba chiều

  • Đánh giá chính xác tử cung, buồng trứng và vòi trứng
  • Không xâm lấn
  • Chi phí không cao
  • Là lựa chọn hàng đầu cho đánh giá hiếm muộn ban đầu

Tài liệu tham khảo

  1. Devine K, Dolitsky S, Ludwin I, Ludwin A. Modern assessment of the uterine cavity and fallopian tubes in the era of high-efficacy assisted reproductive technology. Fertility and Sterility. 2022;118:19-28.
  2. Jayaprakasan K, Ojha K. Diagnosis of congenital uterine abnormalities: practical considerations. Journal of Clinical Medicine. 2022;11(5):1251. doi:10.3390/jcm11051251